کیفیت نهاده و تولید تخم مرغ در دوره طولانی تولید مرغ تخمگذار اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ چون اثر نهاده کمکیفیت در ماههای متوالی تجمع مییابد. کیفیت ذرت، کنجاله سویا و منابع کلسیم بر درصد تولید، وزن تخممرغ، کیفیت پوسته، رنگ زرده و سلامت مرغ اثر مستقیم دارد.
مسیرهای اثر کیفیت نهاده
۱. سموم قارچی
| سم | اثر بر مرغ تخمگذار |
|---|---|
| آفلاتوکسین | کاهش تولید و وزن تخم، کبد چرب و آسیب کبدی |
| اکراتوکسین | کاهش تولید، کیفیت پوسته |
| زیرالنون | اختلال تولیدمثلی (اهمیت در مرغ مادر) |
| T-2 و DON | کاهش مصرف، زخم دهان، کاهش تولید |
آفلاتوکسین چیست و چگونه کنترل میشود.
۲. انرژی و اسیدهای آمینه واقعی
- انرژی کمتر ذرت ← کاهش تولید یا وزن بدن
- پروتئین و متیونین کمتر ← کاهش وزن تخممرغ
کنجاله سویا در جیره مرغ تخمگذار.
۳. منابع کلسیم
- خلوص پایین سنگ آهک یا وجود منیزیم زیاد
- اندازه ذرات نامناسب (بیش از حد ریز)
- نتیجه: پوسته نازک و افزایش تخممرغ شکسته
۴. رنگدانه ذرت
ذرت کمرنگ یا نگهداریشده طولانی، رنگ زرده را کمرنگ میکند. ذرت برای مرغ تخمگذار.
۵. اکسیداسیون چربی
روغن یا نهاده اکسیدشده ویتامینها و رنگدانهها را تخریب و سلامت کبد را کاهش میدهد.
۶. کنجاله کلزا در لاینهای حساس
ممکن است بوی ماهی در تخممرغ ایجاد کند؛ کنجاله کلزا در جیره طیور.
شاخصهای متأثر
| شاخص | نهاده مؤثر |
|---|---|
| درصد تولید | انرژی، اسیدهای آمینه، سموم |
| وزن تخممرغ | متیونین، اسید لینولئیک |
| کیفیت پوسته | کلسیم، فسفر، ویتامین D، سموم |
| رنگ زرده | رنگدانه ذرت، اکسیداسیون |
| طعم و بو | کنجاله کلزا در لاینهای حساس |
راهکارها
- آزمون سموم ذرت و سایر غلات
- آنالیز پروتئین کنجاله و بهروزرسانی جیره
- کنترل خلوص و اندازه ذرات منبع کلسیم
- خرید ذرت با رنگ مناسب و نگهداری کوتاهتر
- استفاده از آنتیاکسیدان و روغن تازه
- ثبت و مقایسه عملکرد با محمولههای نهاده
مثال اقتصادی
افت ۲ درصدی تولید در گله ۵۰ هزار قطعه یعنی روزانه حدود ۱۰۰۰ تخممرغ کمتر؛ در یک ماه حدود ۳۰ هزار تخممرغ. این زیان معمولاً از اختلاف قیمت نهاده باکیفیت و کمکیفیت بسیار بیشتر است.
جمعبندی
کیفیت نهادهها از طریق سموم، مواد مغذی واقعی، منابع کلسیم و رنگدانهها، تولید و کیفیت تخممرغ را تعیین میکند. کنترل کیفیت منظم و جیرهنویسی بر اساس آنالیز، ثبات تولید را در دوره طولانی تخمگذاری تضمین میکند. راهنمای عملکرد سویهها در Hy-Line منتشر شده و نهادههای اصلی را میتوانید از آگهیهای دانیران تهیه کنید. اصول تنظیم جیره مرغ تخمگذار را نیز ببینید.
سؤالات متداول
کیفیت نهاده چگونه بر تولید تخممرغ اثر دارد؟
از طریق سموم قارچی، انرژی و اسیدهای آمینه واقعی، کیفیت منبع کلسیم، رنگدانه ذرت و اکسیداسیون چربی.
چه عاملی موجب پوسته نازک تخممرغ میشود؟
کمبود یا کیفیت پایین منبع کلسیم، اندازه ذرات نامناسب، کمبود ویتامین D، عدم تعادل فسفر و سموم قارچی.
چرا رنگ زرده کمرنگ میشود؟
به دلیل ذرت با رنگدانه کم، جایگزینی ذرت با گندم یا جو، نگهداری طولانی ذرت یا اکسیداسیون رنگدانهها.
آیا آفلاتوکسین بر تولید تخممرغ اثر دارد؟
بله؛ آفلاتوکسین تولید و وزن تخم را کاهش و به کبد مرغ آسیب میزند.