تن متریک واحد رایج وزن در تجارت نهادههای دامی و برابر ۱۰۰۰ کیلوگرم است. در معاملات بینالمللی گاهی واحدهای دیگری مانند تن بلند و تن کوتاه نیز به کار میرود که تفاوت آنها میتواند در محمولههای بزرگ اختلاف قابل توجهی ایجاد کند. تناژ به مقدار کل وزن محموله گفته میشود.
انواع تن
| واحد | معادل | کاربرد |
|---|---|---|
| تن متریک (Metric Ton / MT) | ۱۰۰۰ کیلوگرم | استاندارد جهانی تجارت غلات |
| تن بلند (Long Ton) | حدود ۱۰۱۶ کیلوگرم | سیستم امپریال بریتانیا |
| تن کوتاه (Short Ton) | حدود ۹۰۷ کیلوگرم | سیستم آمریکایی |
مرجع: Tonne و تن در ویکیپدیای فارسی.
در معاملات نهاده در ایران و بیشتر قراردادهای بینالمللی، تن متریک مبناست؛ اما ذکر صریح آن در قرارداد توصیه میشود.
واحدهای دیگر در تجارت غلات
| واحد | توضیح |
|---|---|
| بوشل (Bushel) | واحد حجمی آمریکایی؛ وزن معادل آن برای هر غله متفاوت است؛ Bushel |
| هکتولیتر | ۱۰۰ لیتر؛ مبنای وزن حجمی؛ دانسیته ذرت |
| کیلوگرم | واحد رایج قیمتگذاری خرده در ایران |
محاسبه تناژ و وزن خالص
وزن خالص = وزن کامیون پر − وزن کامیون خالی
در بار کیسهای:
وزن خالص = تعداد کیسه × وزن هر کیسه (با کنترل نمونهای وزن واقعی کیسهها)
اصلاح وزن بر اساس رطوبت
وقتی رطوبت بیش از حد قرارداد باشد:
وزن اصلاحشده = وزن تحویلی × (۱۰۰ − رطوبت واقعی) ÷ (۱۰۰ − رطوبت قراردادی)
مشخصات کیفی در قرارداد نهاده و رطوبت ذرت دامی.
نکات توزین در معاملات
- باسکول معتبر و کالیبره در مبدأ و مقصد
- ثبت هر دو وزن و محاسبه اختلاف؛ افت بار نهاده
- تعیین مبنای وزن در قرارداد (مبدأ، مقصد یا میانگین)
- تلورانس مجاز برای اختلاف وزن
- نگهداری برگههای باسکول؛ رسید و اسناد تحویل بار
تبدیل قیمت بین واحدها
برای مقایسه قیمتهای اعلامشده به تن و کیلوگرم:
قیمت هر کیلوگرم = قیمت هر تن ÷ ۱۰۰۰
در مقایسه قیمتهای بینالمللی (مثلاً دلار بر تن) باید نرخ ارز و هزینههای واردات را نیز افزود؛ هزینههای واردات نهاده.
جمعبندی
تن متریک واحد استاندارد معاملات نهاده و برابر ۱۰۰۰ کیلوگرم است. ذکر صریح واحد در قرارداد، تعیین مبنای توزین و اصلاح وزن بر اساس رطوبت، از اختلافات رایج در تسویه جلوگیری میکند. برای مقایسه قیمتها، مقایسه قیمت نهاده بین چند فروشنده را ببینید.
سؤالات متداول
تن متریک چند کیلوگرم است؟
تن متریک برابر ۱۰۰۰ کیلوگرم است.
تفاوت تن متریک با تن بلند و کوتاه چیست؟
تن بلند حدود ۱۰۱۶ کیلوگرم و تن کوتاه حدود ۹۰۷ کیلوگرم است، در حالی که تن متریک دقیقاً ۱۰۰۰ کیلوگرم است.
وزن خالص محموله چگونه محاسبه میشود؟
اختلاف وزن کامیون پر و خالی روی باسکول معتبر یا در بار کیسهای، تعداد کیسه ضرب در وزن هر کیسه.
مبنای وزن در قرارداد باید چه باشد؟
باید صریح مشخص شود؛ باسکول مبدأ، مقصد یا میانگین، همراه با تلورانس مجاز.