کشورهای صادرکننده نهاده به ایران در سالهای اخیر عمدتاً از دو قطب جغرافیایی بودهاند: آمریکای جنوبی (برزیل و آرژانتین) از مسیر دریایی طولانی به بنادر جنوبی و حوزه دریای خزر و دریای سیاه (روسیه، قزاقستان، اوکراین) از مسیرهای کوتاهتر. ترکیب مبادی بسته به محصول سالانه، قیمت، کرایه حمل و شرایط سیاسی و تحریمی تغییر میکند.
مبادی اصلی بر اساس محصول
| محصول | مبادی رایج |
|---|---|
| ذرت دامی | برزیل، روسیه، اوکراین، آرژانتین |
| جو دامی | روسیه، قزاقستان و در برخی سالها سایر مبادی |
| کنجاله سویا | برزیل، آرژانتین، و کنجاله تولید داخل از دانه وارداتی |
| دانه سویا | برزیل و سایر مبادی |
| کنجاله کلزا | مبادی مختلف از جمله حوزه خزر و کشورهای تولیدکننده کلزا |
فیلتر کشور مبدأ در آگهیهای دانیران شامل مبادی مانند روس، برزیل، اوکراین، قزاق، صرب، رومانی، آلمان، هند، ترک، آرژانتین، ایران، استونی، لتونی، لیتوانی، کانادا و امارات است که تنوع مبادی بازار را نشان میدهد.
برزیل
- بزرگترین صادرکننده دانه سویا و از بزرگترین صادرکنندگان ذرت
- حمل با کشتیهای بزرگ به بنادر جنوبی
- ذرت برزیل و کنجاله سویا برزیل
آرژانتین
- بزرگترین صادرکننده کنجاله سویا و صادرکننده مهم ذرت
- صادرات از روساریو
- ذرت آرژانتین و کنجاله سویا آرژانتین
روسیه
اوکراین
- صادرکننده بزرگ ذرت و جو
- مسیر دریای سیاه با ریسکهای ژئوپلیتیک
- ذرت اوکراین
قزاقستان
- صادرکننده غلات آسیای مرکزی
- مسیرهای خزر و ریلی
سایر مبادی
کشورهای اروپای شرقی و بالتیک، هند، ترکیه و امارات (عمدتاً بهعنوان مسیر ترانزیت یا تجارت مجدد) در دورههای مختلف سهم داشتهاند.
عوامل تعیینکننده ترکیب مبادی
- قیمت FOB و کرایه حمل
- محصول سالانه کشورهای صادرکننده
- زمان برداشت و فصل عرضه
- شرایط پرداخت و انتقال ارز
- ریسکهای سیاسی و مسیر
- ظرفیت بنادر مقصد
رابطه قیمت جهانی غلات و بازار ایران و مسیر واردات ذرت، جو و کنجاله سویا.
منابع آمار تجارت
آمار تفصیلی تجارت کشورها در FAOSTAT و پایگاه PSD وزارت کشاورزی آمریکا و آمار رسمی واردات ایران در گمرک ایران منتشر میشود.
جمعبندی
برزیل و آرژانتین در جنوب و روسیه، قزاقستان و اوکراین در حوزه خزر و دریای سیاه، مهمترین تأمینکنندگان نهادههای دامی ایران هستند. ترکیب مبادی به قیمت، حمل، فصل و شرایط سیاسی بستگی دارد. آگهیها را در دانیران بر اساس کشور مبدأ فیلتر کنید.
سؤالات متداول
مهمترین کشورهای صادرکننده ذرت به ایران کداماند؟
برزیل، روسیه، اوکراین و آرژانتین از مبادی اصلی ذرت وارداتی ایران هستند.
کنجاله سویای ایران از کجا تأمین میشود؟
عمدتاً از برزیل و آرژانتین و همچنین از فراوری دانه سویای وارداتی در کارخانههای داخلی.
جو وارداتی ایران از کدام کشورهاست؟
روسیه و قزاقستان از مبادی اصلی جو وارداتی هستند.
چه عواملی ترکیب مبادی واردات را تعیین میکند؟
قیمت و کرایه، محصول سالانه، فصل عرضه، شرایط پرداخت، ریسکهای سیاسی و ظرفیت بنادر.